中文译本 · 原作 Daniel Bourdeau《Unsolved Historical Ciphers》 以 CC BY 4.0 发布,本页由 JIC 翻译,非原作者官方版本,译文如有出入以英文原页为准 · 查看英文原页 ↗
β y P ꝛ Π · Ω y Ɔ · A y Ɔ o Π ꝛ C σ
Kendi ter perfidus

特兰西瓦尼亚 → 国王斐迪南一世 · 由图形符号和数字构成的同音替换密码,拉丁语 · 约1556年

Pál Bornemisza 就 Kendi 叛乱致斐迪南一世,特兰西瓦尼亚,约1556年

斐迪南一世
致斐迪南一世

Österreichisches Staatsarchiv,HHStA,Staatskanzlei Interiora,Chiffrenschlüssel Kt. 13,Fasc. 20,ff. 38–39;DECODE R1212。被编目为一封由不明发信人致“Paulo Borne?”的拉丁文信。实际上它是一份用特兰西瓦尼亚主教 Pál Bornemisza 的密码写成、以他本人口吻呈给“陛下”即国王斐迪南一世的报告:“三度叛变”的 Ferenc Kendi 使国王失去了特兰西瓦尼亚王国。一位同时代人几乎在每一段密文的行间都写下了解读;密钥就是 DECODE 的下一条记录 R1211,每一段密文都用它重新解密了一遍(占密码符号的95.8%)。

Daniel Bourdeau · 发布于 · 更新于

方法:用已知密钥读出 · 范围:完整

摘要。R1212 的四页里,明写拉丁文与成段的图形符号相间,一位同时代人几乎在每一段符号上方都写了拉丁文。第4页的背注写着“Sibenbürgische Ziffern(?) das ist mit dem Bischof daselbst dno Paulo Bornemißa”:与当地主教 Pál Bornemisza(1553–1556年任主教)通信所用的特兰西瓦尼亚密码。密钥就是该卷的下一叶,DECODE R1211(f. 37):一份由符号和数字组成、含21个字母的同音替换字母表,外加两个人名/地名代码,34 Transsylvania 和 27 Petrovics。借助这份密钥,每段密文都从符号出发重新解读,并与旧的行间注比对。旧注基本成立;符号在十来处对它作了更正(ipse、nisi、maledictum、inflammavit、vexillum、in celo),并补出了少数未加注的词。第3–4页是主教的第一人称:Kendi 劝他放弃 Alba,住到 Gyalu 城堡去,并说“这是 Ferenc Kendi 在 Vásárhely 议会期间对我说的话”。所以发信人就是 Bornemisza 本人。288个密码符号中,276个读得通(95.8%)。悬而未决的是密钥中没有的九个数字代码(24、15、10;41·70·55·78·18;52),以及三个无法辨认的符号。

01 记录与密钥

R1212 共两叶,ff. 38–39,属于维也纳的密码密钥收藏;这一卷在 DECODE 上的日期(1540–1774年)是整个档案盒的时间跨度。第1–2页和第3–4页是同一标题下的两份报告,“D[omi]no … Thur. Prim.”和“Practica Thur. Prim.”,各自都以加密的 horum omnium motuum(“所有这些动乱”)开头。第4页底部有两行符号,上方有淡淡的铅笔字母:这是按符号在该标题中首次出现的顺序列出的符号清单。密钥在另一叶上。

密钥是 R1211,f. 37,即紧排在这封信前面的那一叶:A = Δ 3 5,B = L,C = 9,D = ꝛ,E = y M 2,F = o,G = B,H = #,I = Π Ꝛ ~ k,K = β,L = L 4,M = Ϙ Λ,N = P,O = φ x v,P = A,Q = Ҁ,R = Ɔ,S = σ,T = Ω,U = C Λ ɧ,X = π,以及代码 34 Transsylvania 和 27 Petrovics。R1210(f. 36)同样标注为 Bornemisza 所用,但它是约1540年的一份更早的数字密钥(Rex Joannes、Frater Georgius、Verbőczy),与这封信不符。

写信人用密钥很随意:x 和 v 既表示 o 也表示 u,~ 既表示 i 也表示 u 和 o,9(c)在 prodicionem、nacionum、comiciis 中表示 t;带横杠的 Π 是他的 h,β 除了 k 也用来表示 c 和 h。一段密文中的一对数字通常代表两个字母(alias、aliquando、alliciebat 中的34)。

02 解读

明写词照原样,解读出的词用斜体,代码放在花括号里。拼写依照加密时的写法。

第1–2页

[horum omnium motuum]. Commendavi hactenus semper Vestrae Sacratissimae Maiestati hominem de bonis omnibus … perfidia acusare debeo merito. Nullus enim alius causa est istius tumultus nisi Franciscus Kendi, ter perfidus; ipse ad hoc induxit Antonium Kendi et Melchiorem Balassa aliosque non multos ex nobilibus … fecit autem perfidus homo hanc prodicionem ex pusillanimitate … et desperacione nimia. Terra caelumque obruant hunc maledictum proditorem Copiae, qui perdidit hoc Regnum a Maiestate Vestra sacra; nemo alius. {24} {15} et {10} ultra portam solicitantur ut in hoc regnum veniant, porro proh dolor. Haec Vestrae Sacratissimae Maiestati brevibus perscripsi sed vere, in qua re nullum est dubium. {41}.{70}.{55}.{78}.{18} interfecti sunt; adhuc ad Sacram Maiestatem Vestram expectant … auxilium a sacra Maiestate … sed non diu; si gentes plures nunc adessent cum bono Capitaneo, vulnus adhuc sanabile esset.

… feliciter Regia Maiestas: dicam iterum quod solus Franciscus Kendi perdidit regnum a Maiestate Vestra, nemo alius. Profligati sunt hostes. Hoc ita verum est sicut Evangelium Christi. Sine ordine nequaquam; absque eius consilio nihil fit in hoc regno; ergo ipse alios hos tumultus excitare inflammavit, alias non evenisset manifestum excidium. Quamvis horribiles querelae contra insolenciam militum Transflumen Vaiuodarum passim fuere de virginum tenerarum defloracionibus, et hoc in publica trium nacionum presente conventu … multae coniugatarum violaciones. Profligati sunt hostes; ultra alia spolia multa, proh dolor, quae enumerare homo non possit Transflumen.

“这场叛乱不是别人造成的,正是三度叛变的 Ferenc Kendi;是他把 Antal Kendi、Menyhért Balassa 和另外几位贵族拉了进来……出于怯懦和过度的绝望。愿天地压倒这个可憎的叛徒,是他使陛下失去了这个王国……我再说一遍:唯有 Ferenc Kendi 断送了这个王国;在这个国度里,没有他的谋划什么事也办不成……河对岸督军们的士兵骇人听闻的罪行引起了控诉,少女遭到玷污,而且是在三个民族的议会公开开会之时。”

第3–4页

[horum omnium motuum et perniciosarum factionum] feudatarius unicus author … Buda et certissimus est … Franciscus Hungarus Kendi … pro certo desperatus de defensione … posteaquam intellexerunt terra recursiones arces Babolchia et alias amissas esse, qui nunc sperat ab {27} … pro principatu Transsylvaniae excursiones habiturum … et me sub quodam praetextu insidiose {34} alliciebat blandiciis suis … Episcopatu debere permanere uno tantum defectu, sed quod Albam cederem … filio {52} multa milia, et ego in arce Gialu residerem … et aliquando Albae in domo Prepositi … Hec sunt verba Francisci Kendi ad me in Vasarhel sub comiciis, trans flumen ultra pontem, in conclavi ambobus tantum existentibus … si non constasset hanc defeccionem regni a Maiestate vestra Franciscus Kendi {34}. Proh dolor, nullus motus talis in hoc regno nunc fuisset; porro non est dubium … propterea est hoc ita verum sicut Deus in celo.

“……他以某种借口,用甜言蜜语诱我留在主教职位上,只有一个条件,就是我交出 Alba……住到 Gyalu 城堡去……这是 Ferenc Kendi 在 Vásárhely 议会期间对我说的话,当时房间里只有我们两人……若不是 Ferenc Kendi 支持这个王国背离陛下,如今这个王国里就不会有这样的动乱;此事千真万确,正如上帝在天。”

03 方法

DECODE 的四张图像按水平条带转录,先用半分辨率、再用全分辨率,每对页面各做一遍。每段密文都先用 R1211 密钥从符号解读,再去参照行间注,每处分歧都对照图像裁定。行间注在实质上始终正确;凡符号与之不同之处,符号给出的文本更好(ipse 而非行间注看似写的 esse,nisi 而非 nostri,maledictum 而非 maledicti,evenisset 而非 evenissent,inflammavit 而非 inflamare,intellexerunt 而非 intellexerat,perniciosarum 而非 perniciosam,in celo 而非 in celis,vexillum(?) 而非 auxilium)。看似代码的0399、134和若干个34都化解成了字母。统计:288个密码符号(274个词和14个代码);257个词可靠解密,14个不确定但读得通,3个未能解密;5个代码见于密钥,9个不见于密钥。

04 仍未解决的部分

05 来源

解密结果、逐行笔记和第一遍转录见代码库文件夹 targets/r1212/。